Zonder schaamhaar 80% meer kans op SOA?

straight razor kit — Photo by Josh Sorenson on Pexels.com

Mannen en vrouwen die hun schaamhaar verwijderen, lopen een grotere kans om een seksueel overdraagbare infectie op te lopen. Dat zou blijken uit onderzoek dat onder 7.500 Amerikanen in de leeftijd 18 tot 65 jaar is gehouden. Zogenaamde ‘groomers’ liepen een hoger risico om bijvoorbeeld herpes op te lopen.

Dit betekent echter nog niet dat je door het verwijderen van je schaamhaar meteen een infectie oploopt. Het onderzoek heeft namelijk geen causaal verband aangetoond. Het zou zo maar kunnen dat mensen bijvoorbeeld pas hun schaamhaar scheerden, nadat ze een infectie hadden opgelopen. En hoewel aan de respondenten is gevraagd met hoeveel partners ze seksueel actief zijn geweest (als graadmeter voor de seksuele activiteit), is niet gevraagd of ze dat veilig deden. Dit maakt de resultaten op zijn zachtst gezegd speculatief.

De gedachtegang van de onderzoekers is dat scheren de huid beschadigd, waardoor mensen kwetsbaarder zijn en sneller een infectie zouden kunnen oplopen die door huidcontact wordt verspreid (zoals HPV, een virus dat baarmoederhalskanker en keelkanker kan veroorzaken). Ook zouden mensen die hun schaamhaar scheren weleens seksueel actiever kunnen zijn.

Eerdere onderzoeken wezen al eens uit dat vrouwen er onterecht van uitgaan dat het scheren van schaamhaar hygiënischer is. Dit is echter niet het geval. Het scheren van je schaamhaar heeft alleen een esthetische functie (en zelfs daarover zijn de meningen verdeeld).

Het onderzoek

Het onderzoek is uitgevoerd door de University of California en de University of Texas en is gefinancierd door het National Institute of Health en de Alafi Family Foundation in de USA. De resultaten zijn gepubliceerd in de Medical Journal Sexually Transmitted Infections en je kun het hier gratis online lezen. De conclusies zijn tamelijk breed uitgemeten in de internationale pers, maar in de meeste nieuwsberichten wordt niet erg diep ingegaan op de bewijslast van het onderzoek. Zo noemt haast niemand het gebrek aan bewijs voor een causaal verband (oorzaak-gevolg).

De opzet van het onderzoek was om een verband aan te tonen tussen scheergewoonten van de schaamstreek en geslachtsziekten. Door de opzet van het onderzoek is het echter niet mogelijk om ook aan te tonen dat geslachtsziekten een gevolg is van het scheren. Er zouden andere factoren een rol kunnen spelen. Ook kan het zijn dat respondenten een sociaal wenselijk antwoord hebben gegeven.

Het onderzoek is gedaan onder mensen ind e leeftijd tussen 18 en 65 jaar in de Verenigde Staten. In de uitnodiging was vermeld dat het onderzoek zou gaan over ‘letsel bij persoonlijke verzorging’. De opzet van het onderzoek was dat werd gevraagd naar de verzorging van het schaamhaar, letsel dat daar bij is opgetreden, seksueel gedrag en of er in het verleden een geslachtsziekte is opgelopen.

Deelnemer werden in categorieën ingedeeld aan de hand van hun scheergewoonten (ooit gedaan, vaker dan 11 maal per jaar geheel verwijderd en dagelijkse ‘groomers’). Gevraagd werd ook welke geslachtsziekte ze ooit hadden gehad.

De resultaten van het onderzoek

Van de 7.580 respondenten bewerkten 74% hun schaamhaar (66% van alle mannen en 84% van alle vrouwen). Van alle deelnemers had 13% weleens een seksueel overdraagbare infectie gehad (11% van de mannen en 15% van de vrouwen). Het aantal ‘groomers’ dat weleens een infectie had gehad was significant hoger dan ‘niet-groomers’ met een infectie (14% versus 8%).

Respondenten die dagelijks al hun schaamhaar verwijderden hadden vaker een infectie opgelopen dan zij die dat minder vaak deden (18% versus 14%).

Na het analyseren van alle cijfers, kwamen de onderzoekers tot de conclusie dat mensen die hun schaamhaar altijd bijwerken 80% meer kans hadden om een seksueel overdraagbare infectie op te lopen. Infecties die overgebracht worden door huidcontact (zoals herpes, syfilis en HPV) kwamen tweemaal zo vaak voor bij respondenten die scheerden. Schaamluis kwam vaker voor bij mensen die minder vaak hun schaamhaar scheerden.

Volgens de onderzoekers betrof het een representatieve steekproef van Amerikanen en kon geconcludeerd worden dat er een positieve relatie was tussen het scheren van schaamhaar en een verhoogd risico op seksueel overdraagbare infecties.

Wat mag je concluderen?

De resultaten laten zien dat mensen die hun schaamhaar scheren vaker een seksueel overdraagbare infectie oplopen. Aan het onderzoek deed een groot aantal mensen mee.

Maar er zijn een aantal beperkingen die de resultaten van het onderzoek op zijn minst twijfelachtig of speculatief maken. Er is niet bewezen dat door het scheren van je schaamhaar je direct een hogere kans loopt om een geslachtsziekte op te lopen:

Het onderzoek heeft geen oorzaak en gevolg aangetoond. Dat was niet mogelijk door de manier waarop het onderzoek is opgesteld. Zo is niet gekeken naar het moment van scheren en het moment dat de infectie is opgelopen.
Het onderzoek kan niet uitsluiten dat er een ander verband is, zoals de scheergewoonten en de seksuele activiteit. Misschien is het wel zo dat mensen die hun schaamhaar scheren, ook seksueel actiever zijn (en daardoor een hogere kans hebben om een SOA op te lopen). Ook is niet gekeken naar condoomgebruik door de respondenten.
Onderzoeken over seks hebben als negatief bij-effect dat mensen vaker sociaal wenselijke antwoorden geven. Het zou kunnen zijn dat mensen met een interesse voor het onderwerp eerder geneigd zijn om deel te nemen. Daardoor is de steekproef wellicht niet zo representatief als op het eerste gezicht lijkt.
Als je aan mensen vraagt of ze in het verleden een SOA hebben gehad, dan kan het zijn dat iemand zich daar helemaal niet van bewust is. Bepaalde SOA’s worden door de drager ervan nooit opgemerkt (bijvoorbeeld HPV en chlamydia).

Het is dus niet aangetoond dat scheren een SOA veroorzaakt. Alleen onveilige seks veroorzaakt dat. Als je geen SOA wilt oplopen kun je beter een condoom gebruiken, dan je schaamhaar laten staan.